본문 바로가기
KERD
논문KCI 등재

‘상천성모(上天聖母, Thượng Thiên Thánh Mẫu)’의 신격 공고화 양상과 의미-<유행공주(柳杏公主, Liễu Hạnh Công Chúa)>와의관련성을 중심으로-

The aspect and significance of the consolidationof the deity of Vietnamese greatest mother god :Focusing on the relationship with princess Lieu Hanh

0

조회

0

다운로드

3

인용

0

참고문헌

키워드

주제분류기타인문학

초록

본고에서는 베트남 무가를 통해 ‘상천성모(上天聖母, Thượng Thiên Thánh Mẫu)’가 ‘유행공주(柳杏公主, Liễu Hạnh Công Chúa)’와 동일한 신격으로 합일되는 양상을 살피고, 이를 통해 사회적 맥락의 변화에 따라 베트남인이 성모 신앙을 견고화하는 방식을 확인하였다. 애초 상천성모는 삼부의 다른 영역을 관장하는 임궁성모(林宮聖母, Lâm Cung Thánh Mẫu)․수궁성모(水宮聖母, Thủy Cung Thánh Mẫu)와 달리 신으로 좌정하기까지의 내력담이 부재하였다. 이러한 사정에 더하여 인신(人神)으로서 풍부한 내력담을 지닌 쩐 흥 다오(Trần Hưng Đạo, 陳興道) 장군이 아버지신으로서의 지위를 점하였으므로, 상천성모는 이에 대응할 필요가 있었다. 임궁성모와 수궁성모의 내력을 뛰어넘으면서도 인신의 내력에 비교해도 손색없는 서사가 요구되었던 것이다. 이에 상천성모는 도안 티 디엠(Đoàn Thị Điểm, 段氏點)의 <운갈신녀전(雲葛神女傳)>에 형상화된 ‘유행공주’의 다종다양한 내력담을 적극 수용하기에 이르렀다. 그 결과 천상과 인간을 넘나들며 딸에서 아내․어머니로, 나아가 신에 자리에 까지 오르는 유행공주는 상천성모로 그 자체로 전화하여 신격을 공고화하는 데에 기여하였다.

Abstract

In this paper, we looked at the aspect of the greatest mother god and princess Lieu Hanh being united by the same god through Vietnamese shaman song. It also confirmed the way in which the Vietnamese reinforce the deity of the greatest mother god in accordance with the changes in the social context. Originally, the greatest mother god had lacked a history to justify her status. Mother God had to surpass the other two goddesses and had to respond to the Father God. So she was equipped with a rich narrative that complemented her fortress. At this time, the chosen narrative was the story of princess Lieu Hanh. Mother God was able to consolidate her divinity by accepting the story of the princess Lieu Hanh as her own story.

참고문헌 (23)

  1. 김영순, "베트남 문화의 오디세이" (2013), 북코리아
  2. 유인선, "새로 쓴 베트남의 역사" (2002), 이산
  3. 최귀묵, "베트남문학의 이해" (2010), 창비
  4. 부 썬 투이, "베트남, 베트남 사람들" (2002)
  5. 윤주필, "베트남 『전기신보(傳奇新譜)』와 『신전기록(新傳奇錄)』의 우언소설적 성격에 대하여", 동악어문학, (63), pp.217~240 (2014), 동악어문학회
  6. Lê Thị Ngọc Cảm, "한국과 베트남의 무속신화 비교연구", 박사, pp.2014
  7. Đoàn Thị Điểm, "Truyền Kỳ Tân Phả" (2013), NXB. Trẻ
  8. Ngô Đức Thịnh, "Hát Văn" (1992), NXB Văn hóa Dân tộc
  9. Ngô Đức Thịnh, "Đạo Mẫu Việt Nam, Tập 2" (2009), NXB Tôn Giáo
  10. Ngô Đức Thịnh, "Đạo Mẫu Việt Nam, Tập 1" (2009), NXB Tốn Giáo
  11. Ngô Đức Thịnh, "Đạo Mẫu Việt Nam, Tập 2" (2009), NXB Tốn Giáo
  12. Ngô Đức Thịnh, "Đạo Mẫu Việt Nam, Tập 2" (2009), NXB Tốn Giáo
  13. Ngô Đức Thịnh, "Đạo Mẫu Việt Nam, Tập 2" (2009), NXB Tốn Giáo
  14. Nguyễn Đổng Chi, "Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam" (2000), NXB. Giáo dục Hà nội
  15. Nguyễn Ngọc Mai, "Nghi Lễ Lên Đồng : Lịch Sử và Giá Trị" (2017), NXB Hà Nội
  16. Trần Quang Dũng, "Thờ Mẫu Tứ Phử" (2017), NXB Thế Giới
  17. Trần Quốc Vượng, "Văn Hóa Việt Nam : Tìm Tòi Và Suy Ngẫm" (2003), NXB. Văn Hóa
  18. Vũ Ngọc Khánh․Ngô Đức Thịnh, "Tứ Bất Tử" (1990), NXB Văn Hóa Dân Tộc
  19. Vũ Ngọc Khánh, "Vân Cát Thần Nữ" (1990), NXB Văn Hóa Dân Tộc
  20. Olga Dror, "Doan thi Diem's 'Story of the Van Cat Goddess' as a story of emancipation", Journal of Southesat Asian Studies, 33 (2002)
  21. "공산국가 베트남에 무속신앙 열기 ‘분출’" (2017), 서민수[URL]
  22. "Mẫu Tam phủ" (2017)[URL]

관련 논문AI추천

이 간행물의 다른 논문 (6건)